Papierformaat

Gids voor studentenkunst

Self-Portrait, Paulus Moreelse, c. 1623

Naam Klas Datum

Paulus Moreelse, Self-Portrait, Paulus Moreelse, c. 1623 (1623). Publiek domein

De feiten

Kunstenaar
Paulus Moreelse wahooart.com/nl/artists/paulus-moreelse_nl/
Geboortedatum en -overlijden kunstenaar
1571 – 1638
Geschilderd
1623
Afmetingen origineel werk
51 x 47 cm

In context

Self-Portrait, Paulus Moreelse, c. 1623 — Paulus Moreelse

Wat zijn de afmetingen?

Het origineel heeft de afmetingen 51 × 47 cm (hoogte × breedte), hier afgebeeld naast een volwassene van gemiddelde lengte.

Wanneer is dit geschilderd?

  1. 1570
  2. 1580
  3. 1590
  4. 1600
  5. 1610
  6. 1620
  7. 1630

Shaded: het leven van Paulus Moreelse (1571–1638) ▲ dit werk, 1623

Vergelijkbare werken

Kies een van de bovenstaande werken: noem twee overeenkomsten met dit werk en één verschil.

Meer werken om naast dit werk te plaatsen: wahooart.com/nl/art/similar/paulus-moreelse-self-portrait-paulus-moreelse-c-1623-D378FT-en/

Kleurenpalet

Gemeten op basis van de afbeelding

    Hoofdkleur

    Black #19150f

    Gecatalogiseerd palet

    • #19150F
    • #DCBF90
    • #98794D
    • #3D2819
    Palet
    Earthy De dominante kleurfamilie in de afbeelding.
    Naam hoofdkleur
    Black
    Intensiteit
    Monochromatic De mate van verzadiging en variatie in de kleuren, variërend van een enkele ingetogen tint tot vele heldere kleuren.
    Contrast
    Statement De mate waarin de kleuren in helderheid en verzadiging variëren over het gehele kunstwerk.
    Harmonie
    Unified Palette De mate waarin de kleuren samensmelten, van contrasterend tot volledig harmonieus.
    Helderheid
    Deep_shadow Hoe licht of donker het beeld in zijn geheel oogt, van diepe schaduw tot helder hoogtepunt.
    Verzadiging
    Subtle Color Hoe puur en krachtig de kleuren zijn, van bijna grijs tot volledig levendig.

    Over dit kunstwerk

    Self-Portrait, Paulus Moreelse, c. 1623 — Paulus Moreelse

    There are three extant painted self-portraits by Moreelse, none of which is dated.4 Both De Jonge and Domela Nieuwenhuis consider the earliest to be the Self-Portrait in Hannover (fig. a), in which Moreelse wears a hat and holds a round disk, most likely a mirror.5 By comparison with the Hannover Self-Portrait, the composition of the Rijksmuseum painting is much simpler; Moreelse shows only his hatless head and shoulders. Although the present painting retains the dynamic pose of the Hannover Self-Portrait, in which the artist looks over his shoulder, it has been tempered. There are no allusions to Moreelse’s vocation as an artist. Instead, the ruff and, especially, the tabbaard emphasize his position as a prominent member of the bourgeoisie.6 According to Domela Nieuwenhuis, Moreelse’s choice of clothing in this portrait might have been prompted by the artist’s desire to identify himself with the foremost Utrecht portrait painter of the 16th century, Jan van Scorel, who was portrayed wearing a tabbaard by Antonio Moro in 1559. The tabbaard, however, was not an unusual clothing item in the 17th century, making it unlikely that anyone would have noticed the comparison if, indeed, such was intended by Moreelse. De Jonge dated Moreelse’s Rijksmuseum Self-Portrait to between 1630 and 1635.7 Domela Nieuwenhuis, though, has convincingly shown that a date around the beginning of the 1620s would be more appropriate.8 The sitter’s ‘stitched and ragged’ ruff would already have been old-fashioned by 1625,9 and while the sfumato handling evident in Moreelse’s portraits from before 1622 is missing, nor is the detailed plasticity of the faces in the portraits from 1625, such as the Portrait of a Man, possibly Reijnier Pauw (SK-C-1440) in evidence. The Rijksmuseum Self-Portrait can be best compared to the 1622 Portrait of a Man in Buenos Aires.10 The traditional identification of the present Self-Portrait as the model for an engraved portrait of Moreelse has been rightly repudiated by Domela Nieuwenhuis.11 Jonathan Bikker, 2007 See Bibliography and Rijksmuseum painting catalogues See Key to abbreviations and Acknowledgements This entry was published in J. Bikker (ed.), Dutch Paintings of the Seventeenth Century in the Rijksmuseum Amsterdam, I: Artists Born between 1570 and 1600, coll. cat. Amsterdam 2007, no. 218.

    Kunstenaar en museum

    Kunstenaar

    Paulus Moreelse

    Geboren in Utrecht, Nederland

    Michelangelo Merisi da Caravaggio: Een Revolutionair van Licht en Schaduw

    Michelangelo Merisi, beter bekend als Caravaggio, blijft een van de meest raadselachtige en invloedrijke figuren uit de kunstgeschiedenis. Geboren in Milaan rond 1571, was zijn leven een wervelwind van dramatische gebeurtenissen—een onstuimig temperament, penselen gedoopt in zowel genialiteit als bloed, en een nalatenschap die het publiek eeuwen later nog steeds weet te fascineren. Zijn reis van een relatief onbekende Lombardische schilder tot een gevierd meester in Rome is een getuigenis van zijn rauwe talent, gewaagde technieken en de diepgaande impact die hij had op het verloop van de westerse kunst. Het verhaal van Caravaggio is niet simpelweg een verhaal van artistieke prestaties; het is een epos verweven met schandalen, geweld en uiteindelijk, een blijvende fascinatie.

    Vroege Jaren en Opleiding: Milaan en de Zaden van Innovatie

    Caravaggio’s vroege leven blijft gehuld in mysterie, hoewel we weten dat hij werd geboren in een familie die verbonden was met de machtige families Sforza en Colonna uit Lombardije. Zijn vader, Fermo Merisi, werkte als huishoudelijk beheerder voor de markies van Caravaggio, en zijn moeder, Lucia Arancini, kwam uit een welvarende familie binnen hetzelfde district. Hij voltooide een leertijd in Milaan onder Simone Peterzano, een volgeling van Titiaan, waarin hij vier jaar lang zijn vaardigheden verfijnde. Deze periode stelde hem bloot aan de heersende artistieke conventies van die tijd – een stijl gekenmerkt door elegantie, balans en een focus op geïdealiseerde vormen. Echter, zelfs in deze vroege fase toonde Caravaggio een bereidheid om af te wijken van de gevestigde normen, wat een voorbode was van de revolutionaire aanpak die zijn werk spoedig zou definiëren. De invloed van Leonardo da Vinci’s Laatste Avondmaal, die hij aanschouwde tijdens zijn vormende jaren in Milaan, wordt vaak aangehaald als een cruciale factor bij het vormgeven van zijn latere dramatische composities en zijn innovatieve gebruik van perspectief.

    Rome: Een Smeltkroes van Talent en Onrust

    In sembenta twee vluchtte Caravaggio van Milaan naar Rome, waar hij arriveerde te midden van de levendige artistieke scène van de stad, op zoek naar toevlucht tegen ongespecificeerde "kwellingen". Hij vond al snel werk als atelierassistent voor Giuseppe Cesari, een succesvolle schilder in dienst van paus Clemens VIII. Deze periode werd gekenmerkt door hard werk en beperkte erkenning, maar het bood hem onschatbare ervaring en toegang tot invloedrijke beschermheren. Cruciaal was dat hij begon te experimenteren met zijn eigen stijl, waarbij hij werken produceerde zoals De jongen die door een hagedis wordt gebeten (circa 1594), die zijn kenmerkende gebruik van tenebrisme toonden – een dramatisch contrast tussen licht en donker – en zijn neiging om gewone mensen in buitengewone omstandigheden af te beelden. Dit markeerde een beslissende breuk met de geïdealiseerde figuren die zo gangbaar waren in de Renaissance-kunst, aangezien Caravaggio doelbewust modellen koos met ruwe gelaatstrekken en onverfijnde uiterlijkheden, waardoor hij hen voorzag van een ongekende mate van directheid en realisme.

    De Revolutionaire Techniek: Tenebrisme en Naturalistisch Detail

    Caravaggio’s artistieke innovaties reikten veel verder dan zijn keuze voor onderwerpen en modelleringstechnieken. Zijn beheersing van chiaroscuro, de manipulatie van licht en schaduw, was werkelijk transformatief. Hij hanteerde een techniek bekend als tenebrisme, waarbij donkere schaduwen de scène domineren en figuren in bijna totale duisternis storten, terwijl sleutelelementen worden geaccentueerd met intense lichtvlekken. Dit creëerde een dramatisch, theatraal effect dat de emotionele impact versterkte en het oog van de kijker naar specifieke punten binnen de compositie trok. Bovendien observeerde en reproduceerde Caravaggio details – de textuur van stoffen, de rimpels op gezichten, de glans van metaal – met een verbazingwekkende nauwkeurigheid. Hij schilderde direct op het canvas, vaak zonder voorbereidende schetsen, wat een spontane en intens persoonlijke benadering mogelijk maakte. Deze techniek, gecombineerd met zijn gebruik van levende modellen, resulteerde in schilderijen die opmerkelijk onmiddellijk en levendig aanvoelden, alsof hij vluchtige momenten van de menselijke ervaring vastlegde.

    Latere Jaren en Nalatenschap: Schandaal, Ballingschap en Blijvende Invloed

    Het leven van Caravaggio nam een duistere wending in 1606, toen hij betrokken raakte bij een gewelddadig incident dat de dood van een jonge man tot gevolg had. In plaats van de rechtbank te zoeken, ontvluchtte hij Rome en reisde door Napels, Malta en Sicilië. Op Malta leidde zijn onstuimige temperament tot een ander conflict, wat uiteindelijk resulteerde in zijn verbanning uit de Ridders van Sint-Jan. Uiteindelijk keerde hij terug naar Napels, waar hij tijdens een vechtpartij dodelijk gewond raakte. Caravaggio stierf in 1610 in Porto Ercole, Toscane, en liet een relatief klein oeuvre na, maar met een onmeetbare impact op de daaropvolgende generaties kunstenaars. Zijn invloed is terug te zien in het werk van Rembrandt, Velázquez, Géricault en talloze anderen die zijn dramatische lichtinval, realistische weergave van figuren en innovatieve compositie overnamen. De nalatenschap van Caravaggio reikt verder dan de schilderkunst; hij veranderde fundamenteel de manier waarop kunstenaars representatie benaderden, waarbij de focus verschoof van geïdealiseerde schoonheid naar de rauwe realiteit van de menselijke ervaring—een verschuiving die vandaag de dag nog steeds resoneert bij het publiek. Zijn schilderijen blijven intens krachtig en roepen een gevoel van drama, emotie en tijdloze relevantie op.

    Lees meer op

    Online beschikbaar

    QR-code die linkt naar de downloadpagina van Self-Portrait, Paulus Moreelse, c. 1623

    wahooart.com/nl/art/download/paulus-moreelse-self-portrait-paulus-moreelse-c-1623-D378FT-en/

    Bronvermelding voor dit kunstwerk

    MLA
    Moreelse, Paulus. Self-Portrait, Paulus Moreelse, c. 1623. 1623, https://wahooart.com/nl/art/paulus-moreelse-self-portrait-paulus-moreelse-c-1623-D378FT-en/
    APA
    Moreelse, Paulus (1623). Self-Portrait, Paulus Moreelse, c. 1623 [Painting]. https://wahooart.com/nl/art/paulus-moreelse-self-portrait-paulus-moreelse-c-1623-D378FT-en/
    Chicago
    Paulus Moreelse. Self-Portrait, Paulus Moreelse, c. 1623. 1623. https://wahooart.com/nl/art/paulus-moreelse-self-portrait-paulus-moreelse-c-1623-D378FT-en/
    Harvard
    Moreelse, Paulus (1623) Self-Portrait, Paulus Moreelse, c. 1623. Available at: https://wahooart.com/nl/art/paulus-moreelse-self-portrait-paulus-moreelse-c-1623-D378FT-en/

    Kijk goed naar

    Self-Portrait, Paulus Moreelse, c. 1623 — Paulus Moreelse

    Kijk goed naar

    Beantwoord in je eigen woorden. Er zijn hier geen foute antwoorden — alleen antwoorden die je kunt toelichten.

    1. Wat valt u als eerste op, en waarom?
    2. Welke kleuren of vormen bepalen de sfeer — en wat is die sfeer?
    3. Kijk nog eens naar Venus and Cupid (1617), eerder in deze gids. Noem twee overeenkomsten met dit werk en één verschil.
    4. Paulus Moreelse was ongeveer 52 toen dit werd gemaakt. Wat in het werk doet denken aan de stijl van een kunstenaar in die levensfase?
    5. Wat zou de kunstenaar u willen laten voelen?

    Uw reactie

    Schrijf een korte paragraaf over dit kunstwerk. Gebruik hiervoor de feiten uit de eerdere delen van deze gids en uw bovenstaande antwoorden.